Verzorging na het schot.

 Woensdagavond 15 juni 2022...

Verzorging na het schot.

Rond 19.00 uur vertrekt Arjan richting het bos.  De dag ervoor ben ik héél vroeg in de ochtend op pad gegaan voor een verkenningsrondje langs de plaatsen waar Arjan aanzit voor een reebok. Eens kijken of ze 's morgens wel op de been zijn.
Het is juni, dan is het reewild moeilijk zichtbaar.
De geiten verzorgen hun pasgeboren kalfjes, de bokken trekken zich terug in hun territorium en nemen rust vóór de bronst begint.
Ze lijken dit jaar wel extreem onzichtbaar. Misschien door de afgelopen 2 jaren met corona-drukte in de bossen. Misschien omdat er een paar keer een wolf gezien is in het gebied.
Ik heb die ochtend wel sporen gezien, maar slechts 1 reegeit. Op de wildcamera's die we in het bos hangen zijn wel reeën te zien, vaak 's nachts. Schieten kun je niet goed in de dichte bossen daarom wordt er 'aangezeten' aan de randen en open plekken. Daar treedt het reewild naar buiten om te eten. Dit doen ze om de 4 uur ongeveer waarna ze zich weer terug trekken in het bos om rustig te herkauwen. Als reewildbeheerder is het belangrijk om veel in het veld te zijn om het ritme van het reewild te ontdekken.
Arjan heeft al heel wat avonden tot een uur na zonsondergang in de bosrand gezeten en heeft nog geen kans om te schieten gehad. Veel verstoring door wandelaars, wildkampeerders, loslopende honden of een luchtballon die ineens op de wei landt.
Ook is er een periode met veel regen en wind geweest. Dan hoef je meestal niet naar het bos te gaan. Het reewild blijft dan liever in de dekking van het dichte bos.

Woensdagavond 15 juni vertrok Arjan dus rond 19.00 uur richting het bos.
Ik heb die avond nog wat werk van studenten nagekeken. Arjan stuurt meestal een foto van zijn uitzicht als hij eenmaal zit. Soms kun je thuis bedenken waar je gaat zitten maar als je aankomt kunnen de omstandigheden ter plaatse zo zijn dat je moet uitwijken naar een andere plek. Denk aan een boer die aan het werk is, de schapen die in het gebied lopen die verhuisd zijn of de al eerder genoemde wildkampeerders.
Deze keer krijg ik geen overzichtsfoto maar rond 20.15 uur dit berichtje: "Ik heb geschoten. Sprong een meter omhoog en liep met kop bij de grond weg. Met links. Denk dat die wel ligt."

Pfff... wat een spanning... ik ga alvast mijn lange broek en goeie schoenen aantrekken. En laat de kinderen weten dat ik zo weg ga. Of de hond mee moet weet ik nog niet.
En dan weer een appje: "Binnen"
Arjan heeft de bok dus gevonden, ik wens hem Waidmannsheil en hij appt Waidmannsdank terug.
Ik krijg een foto van de bok binnen, het lijkt een spitser, grijze neus. Ik denk zo snel gezien een ouwe, maar dat is maar gissen.

Snel stap ik in de auto en rijd naar het huis van de jachthouder die vlak bij het veld woont. Deze blijkt niet thuis en Arjan is er ook nog niet, even wachten dus. Hij moet van zowat de uiterste hoek van het veld komen en over de bospaden rijd je niet zo snel.
Het duurt niet lang voor hij er is. Samen tillen we de wildbak met de bok erin uit de auto. Ik zie de rozenstokken, het begin van het gewei, dicht op de schedel staan. Het spitser gewei is ook wat onregelmatig gevormd. Ik denk wel zeker een oude bok. Het gewei gaat op hogere leeftijd terugzetten zoals we dat noemen. Het wordt dan elk jaar kleiner dan het jaar ervoor en krijgt in de loop der tijd minder of geen vertakkingen meer. Een jong spitser gewei is gladder van vorm.

Alles wat we gebruiken
bij het ontweiden.

We nemen alles wat we nodig hebben mee uit de auto naar achter het huis.
Een doos plastic handschoenen, een wildhaak, een rol plastic zakken en de butt out. Dat is een haak waarmee je via de anus de darm naar buiten kunt halen zodat je het darmstelsel helemaal dicht kunt houden.
We tillen de bok uit de wildbak en leggen hem op zijn rug op het straatje.
We bekijken het in- en uitschot, het zit op het blad. Het stuk van de flank van het ree waarachter hart, longen en lever zich bevinden. Het wegrennen van het ree en de manier waarop hij dat deed vertelden ons dat ook al. Een laag bladschot, waarbij het ree eerst omhoog springt en daarna met de kop laag en gekromde rug wegrent. Direct dodelijk. Goed gedaan dus. De bok lag nog geen 20 meter verder.
Arjan gebruikt de butt out en snijd de darm zo los. De geslachtsdelen van de bok snijdt hij weg. Ik sta aan de andere kant van het dier, hou zijn kop rechtop en sta met mijn voeten op zijn voorpoten, zo blijft zijn buik mooi recht naar boven en kan Arjan er goed bij.

Langs de hele buik en borst snijdt hij een reepje huid weg. Zo heb je minder last van haren op het vlees. Bij een zomervacht zoals nu heb je daar wel minder last van maar bij een wintervacht is dit wel heel fijn.

organen controleren op afwijkingen

Ik leerde dit op de Duitse cursus 'Kundige Person' die ik in april volgde. Een mooie aanvulling waar ik weer veel leerde over ontweiden, aandoeningen bij wild en ziekteherkenning.
Normaal gesproken is bijlichten met de zaklamp ook een van mijn taken. Het voordeel van vroeg op de avond schieten én de lange zomerdagen is ontweiden bij daglicht.
Ondertussen heeft Arjan de buikholte open gesneden en bij de hals snijdt hij de tong en slokdarm los. Met zijn mes snijdt hij langs het borstbeen de ribben los. Het middenrif nog losmaken en dan kunnen vanaf de slokdarm alle organen en het hele darmstelsel uit het ree gehaald worden. We leggen dit naast het dier neer en kijken of er onvolkomenheden te zien zijn. Alles ziet er keurig uit.
Het hart is voor de helft weg door het schot, ook een stuk long en wat van de lever is geraakt.

kijken naar het gebit om
de leeftijd te kunnen benaderen

We leggen slokdarm, hart, lever en nieren apart voor de honden. Ook de pens snijden we los, keren hem binnenstebuiten en spoelen hem uit met water.

Het ree hangen we aan een wildhaak aan een van de leibomen langs het straatje. Het was een mooi bladschot, daarom is er geen darminhoud aan het vlees gekomen. Toch spoelt Arjan het dier even uit om de laatste restjes geronnen bloed weg te spoelen.
Ik ben wel heel benieuwd naar de leeftijd. Arjan snijd de wang van de bok open om zijn gebit te kunnen bekijken. Al heel ver afgesleten, dus wel zeker een oudere meneer.
Wat een goed afschot, zo is er plaats voor een jongere bok die zich straks met de bronst voort mag planten.

We ruimen alles netjes op en als we net klaar zijn komt de jachthouder thuis.

We drinken nog een wijntje en proosten op de bok. 
De bok hangen we in de koeling bij vrienden van ons. De pens hangen we aan een haak buiten, die is met deze temperaturen snel gedroogd. Voor de honden een heerlijke snack. Vrijdag snijd ik de niertjes, lever en hart in plakjes van ongeveer een halve centimeter en leg ze in de voedseldroger. Deze blijft de hele nacht aan in de schuur en zaterdagochtend zijn de stukken droog genoeg. De honden smullen ervan.
Lien, onze Grote Munsterlander krijgt zaterdag ook de slokdarm. Zij helpt ons af en toe met een nazoek en krijgt deze dan ook als beloning. Vandaag is het gewoon een lekkernij. Zo wordt er heel weinig van het dier weggegooid.
Maandag hopen we dat de temperatuur iets daalt, dan kunnen we het ree verder af villen.
Een deel van het vlees zal teruggaan naar de jachthouder en eventueel naar de grondeigenaren.
De nek en voorpoten verdwijnen meestal in soep of stoofpot. Van de nek is ook goed een rollade te maken. Achterbouten zijn als biefstuk en de rug... dat stukje van het dier is subliem.
De kop wordt ingevroren en later gezaagd en afgekookt en komt dan na het bleken op een plankje aan de muur. Datum, tijd en plaats van afschot wordt netjes aan de achterzijde genoteerd. Zo blijft deze bok een mooie herinnering.

Wat is oogsten uit de natuur toch bijzonder mooi!

de uitgespoelde pens

slokdarm, niertjes, lever 
en hart voor de honden

pens open maken
en uitspoelen

voedseldroger vol orgaanvlees

De hondensnacks zijn klaar, wat zullen ze smullen

Reegeitenseizoen 21-22

De avond valt... genieten in het hutje

Reewildbeheer geiten

Het seizoen voor de geiten in de provincie Noord-Brabant is ten einde. Het loopt voor de geiten (vanaf 2 jaar) en kalveren van 1 januari tot en met 31 maart, slechts 3 maanden. Jonge reegeiten, smalreeën genoemd mogen al vanaf 1 september geschoten worden omdat er geen kalveren afhankelijk zijn van deze dieren. 

Opgevouwen aanzitladder past goed in de auto

Een kalf is in mei 2021 geboren, een smalree is een vrouwelijk ree van mei 2020. Vanaf januari zijn de kalveren zelfstandig genoeg en mogen ook de oudere geiten geschoten worden. 

Het is niet makkelijk dit jaar. 
Er is door de lockdowns heel veel onrust in het gebied. Veel mensen, ook naast de paden,  veel loslopende honden, veel onrust waardoor het reewild vaak pas laat uit het bos komt om op de weides te eten. Reewildbeheer mag tot 1 uur na zonsondergang. Vaak is het dan al zo schemerig dat aanspreken ook lastig is. Aanspreken is een term voor zien welk geslacht en welke leeftijd het ree heeft wat je voor je hebt.

In november hebben wij corona gehad en is onze vriend en één van de jachthouders van het reewildgebied overleden. Daardoor zijn we ook een periode niet in het veld geweest. 

Met volle bepakking, een obstakel na de storm

In de wintermaanden is het lang en vroeg donker en is er vaak storm en regen waardoor reewild ook niet vroeg uit de bossen het veld op komt. 

Na zonsondergang zijn de bossen gesloten voor publiek en wordt het er rustiger. Dat uurtje is vaak waar onze kansen liggen.

Verstoring zoals wij dat noemen is er op allerlei manieren. Wandelaars die een kortere weg willen nemen en daardoor dwars over het veld lopen, wielrenners of mountainbikers die al roepend naar elkaar over de smalle paadjes razen, Hector en Bello die van hun baasje wel even over de wei mogen rennen...

Na ongeveer 20 avonden aanzitten kwam voor Arjan wel het toppunt van verstoring... 

De wei is nog leeg, nog geen reewild 

Na zonsondergang stond er al een tijdje een vrouwelijk kalf voor hem, ze moest nog iets dichter bij komen en iets beter dwars gaan staan waardoor een dodelijk schot het beste af te geven is. Ineens spitste zij de oren en sprong weg. Onraad! Met zijn warmtebeeldcamera ziet Arjan twee mensen over het wandelpad komen en ze komen ook nog de wei op waar hij aan de rand zit. Ze zoeken met een zaklamp de bomen af, duidelijk op zoek naar hem...

Arjan zegt vanaf zijn aanzitladder: Goedenavond!

-Goedenavond, marechaussee! Wij kregen een melding dat u hier aan het jagen bent en het jachtseizoen is gesloten. Kom nu naar beneden.

-Dat klopt niet helemaal, het jachtseizoen is wel gesloten maar ik ben niet aan het jagen maar aan het beheren.

-Er is door iemand een melding gedaan via 112, politie heeft ons gevraagd hierheen te gaan. Kom naar beneden en laat uw geweer boven liggen!

-Zal ik mijn geweer dan niet eerst ontladen?

Zo zit Arjan met de aanzitladder tegen een boom.

-Nee, nu direct naar beneden komen. 

En dan zit je wel tegenover twee gewapende personen die getraind zijn op benaderen van vuurwapengevaarlijke personen... tja... dan maar luisteren hoewel het geladen boven op je laddertje laten liggen van een geweer niet echt veilig is.

Beneden aangekomen gaat het gesprek verder.

-U bent hier buiten het jachtseizoen aan het jagen. En jacht mag niet na zonsondergang.

-Dat klopt ten dele, het jachtseizoen is inderdaad gesloten. Maar ik ben hier bezig met reewild beheer, niet met jacht. Als u 5 minuten later was gekomen had ik eindelijk na zo'n 20 avonden succes kunnen hebben. 

Dit is zijn uitzicht vanaf de ladder.

Wat betreft de zonsondergang, de jacht op wilde eend mag, binnen het jachtseizoen, tot een half uur na zonsondergang en het beheer van reewild mag het hele jaar door tot een uur na zonsondergang.

-Ja, daar hebben wij allemaal geen verstand van, wij worden gestuurd na een 112 melding.

Jachtakte en vergunningen worden gecontroleerd en na wat hulp hoe zij deze moeten lezen wordt alles in orde bevonden.

Nu nog uw paspoort meneer. Die ligt in de auto, dan ruim ik eerst wel al mijn spullen op, ik laat niet graag mijn geweer hier achter. Arjan klimt voorzichtig weer de aanzitladder op, ontlaadt zijn geweer en neemt het mee naar beneden, hij vouwt de aanzitladder op en met volle bepakking loopt hij met hen mee naar de auto. Daar wordt zijn paspoort ingezien. Arjan zegt nog, als jullie mijn kenteken gecheckt hadden kon je ook zien dat het aan dit jachtveld gekoppeld zit. De marechaussee kan echter niet in de programma's van de politie dus zij konden dat niet zien. 

Ze hebben deze avond veel geleerd...

Een paar meter verder zit ik in het hutje.
Goed gecamoufleerd he?

En Arjan? Twee avonden later schoot hij eindelijk het kalf op die plek.

Daarna wordt het gebied daar met rust gelaten en gaat hij verder op een andere plaats in het veld. Reeën hebben een territorium van ongeveer 5 tot 15 hectare. Iets verderop heb je al een andere groep reewild staan. Aan de andere kant van het dorp, verder de bossen in zijn het zeker andere. Daar mag nog een smalree geschoten worden. Een jonge reegeit van bijna 2 jaar oud.

Een paar avonden later, samen in 
het hutje aan de wei

Na een paar avonden met veel reewild maar geen kans om te schieten vertrekt Arjan rond 16.00 uur weer van huis. Aanzitladder in de auto, flesje water mee en deet... de muggen prikken al vroeg met het warme weer.

In de eerste maanden van het jaar is hij met het avondeten maar weinig thuis, je moet er wat voor over hebben he!
Ik volg zijn verrichtingen via de app, ik krijg vaak een foto van hem als hij op zijn plek zit en hij houdt mij op de hoogte van alles wat hij ziet.

Zo ook die avond. Vanaf de bank beleef ik mee wat er in het bos gebeurt.
Er loopt een wandelaar buiten de paden die om de paar meter stil staat en met een verrekijker de omgeving bekijkt. Een vogelaar of wildspotter...
Als hij maar geen 112 belt 😉
18.45 uur... nog niks te zien. 'Ga eens in bad' grapt Arjan. Het is namelijk al een paar keer voorgekomen dat hij succes heeft als ik in bad lig.

Het blijft een poosje stil... en dat is goed... rust en aandacht voor je omgeving tijdens de aanzit brengt ook rust in je hoofd. Wachten en genieten!
En dan gaat weer de app... 19.19 uur 'Ik denk dat je met Lien moet komen'
'Ze ligt, maar heb weidwond geschoten.'

Ik spring van de bank, mijn joggingbroek waar ik 's avonds zo lekker in zit kan er prima mee door. Snel mijn jas en schoenen aan. Hond in de auto en gas erop... de lange lijn ligt bij Arjan in de auto net als de sterkte zaklamp die we bij nazoek gebruiken.
Een weidwond betekent dat met het schot het darmpakket is geraakt. Het duurt dan helaas langer voor het ree dood is en nu het donker snel invalt is het belangrijk dat we haar met onze hond Lien benaderen.
Als je zelf zou gaan kijken kan het dier nog op de lopers gaan en op adrenaline ver weg komen. Het is nu al veel te donker om dat te riskeren. Je kunt geen vangschot geven als je de omgeving niet goed kunt zien.
De hond volgt het spoor van het ree vanaf de aanschotplaats en als zij het dier vindt stelt zij het ree. Dat betekent dat de hond het ree, als het nog leeft, op de plaats houdt waar het is zodat de jager een vangschot kan geven of het ree kan afsteken.

Uitzicht vanuit het hutje,
twee reebokken te zien.

Onderweg bel ik met Arjan, hij wacht mij halverwege het bospad op zodat ik met mijn Polootje niet door al te diepe kuilen hoef te rijden. 

Op de afgesproken plek stap ik met Lien over in zijn auto en we rijden naar de aanschotplaats.
Arjan kijkt met de warmtebeeldcamera en denkt het ree te zien liggen. Het is rond 20.00 uur en al helemaal donker. Lien krijgt de lange lijn aan en Arjan loopt met haar naar de aanschotplaats. Als ze lucht in de neus krijgt is ze niet meer te houden, je ziet haar zoekende houding omslaan in zeker weten. Recht op het doel af, ze sprint rechtuit, maakt een bocht en dan weer scherp richting bosrand. En ja! Daar ligt ze, ze is al dood. Zo'n 3 kwartier na het schot hebben we haar binnen. 

Arjan neemt het ree verder mee naar de bosrand waar hij haar voor de helft ontweidt. De darmen er zo goed mogelijk uit, de rest doen we bij de jachthouder. Ondertussen mag Lien in het wondbed snuffelen en wat oplikken als beloning.

We rijden heel rustig weg door het donkere bos. En ineens steekt er iets over, snel, bruin, laag bij de grond. Een boommarter! Wat mooi!
Bij de jachthouder, waar we het ree verder ontdoen van hart en longen, krijgt Lien als beloning voor haar werk de luchtpijp. Ze smult ervan, ze heeft goed haar best gedaan vanavond!

Dankbaar dat we dit werk mogen doen en dat we zo'n fijne hond aan haar hebben. Onze Lien, onze herplaatser, onze domme Belg zoals we haar wel eens noemen. Ze is zó slim, ze werkt zo graag!

Zo zie je maar, reewildbeheer is echt niet makkelijk. Er gaat veel tijd in zitten en het zit niet altijd mee.

Jagers doen meer! Tellingen 2022

Daar ligt een mooie bok in de boomgaard!

25 en 26 maart is de jaarlijkse reewild telling en wij doen weer mee. Het gebied van Wildbeheereenheid Tholen en Sint-Philipsland is opgedeeld in 5 telgebieden. In elk gebied maakt een team van 2 tellers op vrijdagavond, zaterdagochtend en zaterdagavond een ronde in de auto en tellen zo het zichtbare reewild. Naast de tijd en de plaats wordt er op de formulieren aangegeven of er bokken, geiten of kalveren gezien zijn.

Vrijdag was ik pas om 17.00 uur thuis. We slingeren snel het tosti-ijzer aan en stappen mét tosti, telformulier en verrekijkers in de auto. Het gebied wat aan ons is toebedeeld ligt overwegend in het jachtveld waar wij ook mee mogen jagen dus is de weg ons wel bekend.

Als het telgebied begint gaat Arjan langzamer rijden en we speuren de velden af. Reewild houdt van rust en dekking, ze hebben het nodig om te kunnen herkauwen en om snel beschut te zijn bij gevaar. Ze staan dan ook vaak wat verder van de bebouwde kom af en in de buurt van bosjes of in boomgaarden.

Terwijl we zo speurend rondrijden zien we ook heel veel ander moois!

Veel fazantenhanen die zich nu helemaal oppoetsen voor de vrouwtjes en zo mooi fel van kleur zijn. Eenden in de slootjes en hazen in de laatste zonnestralen.

De eerste ree spotten we in een grote boomgaard, langzaam rijden we langs de paadjes en stoppen af en toe als we reewild vermoeden. Ho stop... iets terug rijden, raampje open, door de verrekijker kijken...

De avond valt in de polder...

Oh nee, toch een dikke haas, een pol gras of tak. En dan toch een ree, een geit stellen we allebei vast, geen gewei op de kop, dikke buik en een duidelijk schortje als spiegel. Nu langzaam verder, er zullen er vast meer in de buurt zijn. En ja hoor een paadje verder nog een geit, na een paar lege paadjes zien we twee bokjes bij elkaar.

Wow dat is gaaf! Met de koppen tegen elkaar wordt er een duw en trek spelletje opgevoerd.

Twee bokken waarvan één zeker een zesender en de tweede lijkt kleiner. Ze hebben geen oog voor ons, er wordt flink kracht gemeten. In deze periode begint het bepalen van de rangorde en het bewaken van het territorium. Wie wint mag in dit gebied straks de geiten beslaan. De ander wordt weggejaagd. Een jonge bok wordt soms wel geduld door een plaatsbok.

De geweien haken in elkaar en er wordt getrokken en geduwd... dan sprinten ze ineens achter elkaar aan, in volle vaart onze kant op. Ineens worden wij opgemerkt en hup... met een haakse bocht verdwijnen ze in een ander pad van de boomgaard.

Wat mooi om dit zo door je verrekijker te zien!

Als het schemerig wordt zijn we aan het einde van onze route. Op weg naar huis door de polder zien we ineens iets aan de kant van de weg. Hé wat is dat? We kijken recht in het witte gezicht van een uil die bovenop een haas zit! Prachtig!

Zaterdagochtend gaat de wekker weer vroeg, 8.00 uur zitten we in de auto. Nog snel even langs de buurtsuper voor een warme appelflap en een zakje bolussen als ontbijtje en daar gaan we weer.

Zoek het haas!

Dezelfde route, dezelfde reeën maar toch is de telling anders. Wild is altijd in beweging.

Ook nu zien we naast reeën weer zoveel ander moois! Bergeenden, een Veldleeuwerik en een buizerd heel dichtbij.

Een haas die zich in de flank van de dijk drukt. Zo mooi hoe deze dieren vertrouwen op hun schutkleur.

Ik zie een groene specht tegen een appelboompje en een klucht patrijzen en een groep fazanten in het veld.

De meeste boomgaarden kunnen we goed vanaf de openbare weg bekijken of er loopt een pad door waar we van de fruitteler overheen mogen rijden.

In een paar kleinere boomgaarden kan dat niet, dan parkeren we de auto en controleren lopend op de aanwezigheid van reewild.

hommels in de boomgaard

Mooi om zo tussen de oude bomen met voorzichtige bloesem te lopen. Dozen met hommels staan klaar voor de bestuiving. De

nestkast staat klaar voor de torenvalk die daar straks gaat broeden. Deze zorgt dat spreeuwen en muizen de boomgaard meer met rust laten.

We sluiten de ochtend af met een boerenijsje op een bankje aan de dijk, tussen de schapen.

Wat is het mooi werk om zo samen te doen!

Na de 3e telling worden ze alledrie ingetekend op de kaart in het fauna registratie systeem (frs)

De cijfers geven goed inzicht in de ontwikkelingen van de reewildpopulatie en vormen zo een basis voor het reewildbeheerplan.

Zaterdagavond moe maar voldaan... op naar volgende week... de voorjaars-telling vogels én wildtelling.

Zaterdag 2 april gaat de wekker dus weer vroeg, weer hetzelfde patroon... 7.30 uur de wekker, 8.00 uur bij de spar voor bolussen... het gaat bijna een ritueel worden.

Femmy, Arjan zijn dochter van 10 jaar oud, is net als vorig jaar ook bij. We gaan weer meerkoeten tellen, haha... dat zijn er altijd zoveel!

We zien heel veel moois! We noteren heel veel kraaien, kauwen en eksters. En ook weer heel veel meerkoeten...

Grutto's, kievieten, plevieren, zaagbekken, fazanten, patrijzen, zwanen, wat is er bijzonder veel moois te zien in de schepping!

Meneer Fazant met 1 van zijn vrouwtjes

Er vloog een groene specht vlak naast onze auto weg. Hé, zegt Femmy, die vliegt grappig!

Elke vogelsoort heeft weer ander gedrag en een andere manier van vliegen. Zo herkennen we ook al snel of een zwarte vogel een kraai of een kauw is. Kraaien zijn vaak alleen of met 2 of 3 bij elkaar, ze lopen deftig rechtop en ze vliegen met lange slagen en zweven langer tussen twee slagen door.

Kauwtjes zijn vaak met grotere groepen, zijn wat kleiner, drukker in gedrag en vliegen met snellere vleugelslag.

Femmy houdt ze met gemak uit elkaar.

Mooi om te zien dat de jongedame zoveel oog voor de natuur heeft.

Het was weer genieten! Maar voor nu zijn we even uitgeteld.

Jagers doen meer! Opschoondag 19 maart 2022

 Opschoondag 19 maart 2022

Tegen de middag vertrekken Arjan en ik richting Huijbergen. Vandaag gaan we samen met onze collega jager binnen het veld waar Arjan en hij  reewildbeheer mogen doen afval rapen. Er zijn een afvalcontainer, grijpers en vuilniszakken met houders voor onze Wildbeheereenheid geregeld.

We ontmoeten elkaar in het jachthuis van Wildbeheereenheid 'de Zuidplantage'.

We starten de middag goed met koffie en een heerlijk  worstenbroodje. We bewonderen de kaart van het gebied van de wbe en langzaam vertrekken de jagers in groepjes richting hun deel van het veld. 

In onze hoek verwachten we veel vuil, vooral bierblikken... het ligt tegen een camping aan waar veel arbeiders wonen. Prima mensen, fijn dat ze zo hard werken in ons land. Alleen zo jammer dat ze dwars door de rustgebieden struinen en overal afval achterlaten.

We treffen inderdaad heel veel bierblikken aan en ook flesjes en veel plastic van chips zakken en allerlei andere verpakkingen. Verder nog tuinstoelen, een slaapzak, een kussen wat al half vergaan is, een thermosfles, tempex, een ijzeren vat vol met afval...

We vinden ook een schedel en het bot van een poot van een schaap, een eindje verderop een hele vacht en weer een stukje verder nog een schedel en een ruggewervel...

Is de herder een schaap vergeten? Is het werk van een vos? Of de wolf? 

Gelukkig vinden we ook mooie dingen. Een paar pijpen van een vossenbouw en konijnenholen. Veel soorten zangvogeltjes en een houtsnip die vlak voor mijn voeten opvliegt. 

We brengen 4 vuilniszakken en de grote spullen die we gevonden hebben naar de container. Die zit voor 3 kwart vol! Wat veel!!

In het jachthuis sluiten we de dag af met elkaar en een biertje. Een collega jager heeft nog wat dubieuze papiertjes gevonden en gooit ze op tafel... het lijkt zo wel een  rovershol!  Haha.

Goed om zo met elkaar in het veld bezig te zijn! 

#jagersdoenmeer 

Een stoel... zomaar midden in het bos...

De vacht van een schaap...

Een stukje verder een deel van het skelet/

Wat is het toch een mooi gebied!

En wat lag er veel rommel!

De after-party! haha

Welkom op het blog van Mevrouw de Jager

 Het moest er toch eens van komen... 

Veel van mijn verhalen heb ik geschreven in lange facebook berichten. Ik heb deze altijd openbaar geplaatst omdat ik zo open en eerlijk mogelijk over de jacht wil schrijven. Deze verhalen zal ik in de komende tijd hier gaan plaatsen.

'Mevrouw de Jager' is een titel die ik van een van mijn studenten heb gekregen. Ik vertel graag en vaak over mijn belevenissen in het veld aan mijn studenten. Zo is de naam ontstaan en ik gebruik hem graag als pseudoniem op dit blog. 

Mijn doel met mijn verhalen is om mijn kennis over de jacht te delen met anderen, onwetendheid wegnemen, uitleggen wat we doen, met en voor de natuur. We gaan niet even schieten, we gaan niet even vlees halen, we zorgen voor de natuur, we observeren, genieten, beheren... 

Ik hoop jullie mee te nemen in mijn jachtbeleving en hoop dat jullie er net zo van genieten als ik doe.

Ik sta open voor vragen, stel ze gerust!

Het gevaar van een openbaar bericht of blog is wel dat je zo bekendheid krijgt bij 'anti's'. Ik vind dat een vervelend woord... ik heb veel gesprekken via bijvoorbeeld Messenger gevoerd met mensen die mij met de dood bedreigden. Zij begrijpen totaal niet wat ik doe, ze willen het ook niet begrijpen... 

Als je van mening bent dat je mij moet bedreigen, wil je dan asjeblieft géén berichtje sturen? En als je  niet open staat voor een eerlijke discussie wil je dan asjeblieft géén vraag stellen?  We hoeven het niet eens te zijn met elkaar maar zonder wederzijds respect komen we nergens in de wereld dus daar doe ik niet aan mee. 

Veel leesplezier! 

Jantine den Braber-Dooge

foto: Denise Abbas

Weer voor het eerst...

November 2021 kwam heel onverwacht het bericht dat onze goede vriend en een van de jachthouders is overleden. Zo ineens, zo plotseling, het bos zal voor ons nooit meer hetzelfde zijn. 

Vandaag is het de eerste keer na zijn overlijden dat ik weer meega op aanzit voor de reegeit.

Onderweg bespreken we met elkaar hoe anders het is... wie bel je nu als je naar huis rijd? Nooit meer samen een wijntje, niet meer opwarmen bij zijn houtkachel als we kleumend uit het bos komen...

De droge greppel is een
flinke sloot geworden

We hebben thuis al gekeken hoe de wind staat en op welke plek we goed kunnen zitten. De wei met het dennenbosje wordt het deze avond. Eventueel kunnen we ook nog aan de andere kant zitten bij het ven. Ter plaatse beslissen we welke plek het gaat worden.
We nemen de stokken en het net om een hutje te maken mee, twee kruikjes, de schietstok om het geweer op te leggen.
Arjan neemt zijn geweer en warmtebeeldcamera mee, ik heb de gewone verrekijker.
Rond 16.30 uur vertrekken we van huis.
Ik heb me warm aangekleed en alvast wat gegeten. Een knorrende maag kan ik echt niet tegen 😉

Als we aankomen parkeren we de auto in de berm. Het ven staat behoorlijk vol water dus we besluiten aan de wei met het dennenbos te gaan zitten.
We pakken alle spullen uit de auto en lopen rustig die kant op. Bij de wei gekomen zien we dat de droge greppel die we altijd overstaken een serieuze sloot is geworden. Arjan durft het aan om erover te springen. Ik ben bang voor natte voeten met zoveel bepakking en loop rond.

Arjan plaatst de stokken
om het hutje van te maken

Arjan prikt de stokken in de grond en schuift ze uit op de goede hoogte. Ik haak het net aan de stokken vast, aan de onderkant is een braam wat vervelend en ik prik mij er aan, gelukkig heet ik geen Doornroosje 😉
Rond 17.00 uur zijn we geïnstalleerd en begint het wachten...
Ik stuur mijn teamleider nog een berichtje over een klas van vandaag en krijg al snel een reactie terug. 'Groetjes vanuit de bosrand' sluit ik mijn antwoord mee af... dan weet hij wel dat ik op moet gaan letten, morgen weer een (werk)dag.
Tegen half 6 zie ik beweging rechts in de hoek... ik tik Arjan aan en wijs. Hij kijkt met de warmtebeeld en ziet duidelijk een ree.
Met de verrekijker kan ik nog niet goed zien wat het is, een geit? Nog eens kijken, het dier eet, met de kop laag tussen de graspollen is het lastig te zien. Arjan kijkt door de verrekijker, zeker een bok zegt hij, maar wat voor een?
We zitten in deze tijd voor een geit dus we wachten op zijn moeder of zus.
Zijn kopje ziet er jeugdig uit, ik tuur nog eens, ik denk een gaffelbokje, een gewei met 2 uitlopers, het is duidelijk nog niet geveegd. 

Het wachten is begonnen! 

Aan zijn postuur en gedrag te zien is hij jong.
Al etend komt hij dichterbij, kijkt wel rond maar is niet heel schuw. Er lopen wandelaars met honden over het pad. Hij staat stil, kijkt lang en strak die kant op, als hij geen onraad verwacht gaat hij weer rustig door met eten en af en toe een paar stappen.
Rond 18.00 uur is hij ons op ongeveer 30 meter genaderd en ziet hij ineens ons hutje bewegen in de wind, hij staat stil, wij zitten stil, we staren vanachter het camouflagenet naar hem.
Zijn beweeglijke oren draaien onze kant op om zoveel mogelijk geluid op te kunnen vangen. Heel stil zitten nu! We willen hem niet laten schrikken, elke beweging kan hem laten schrikken, dan zal hij wegrennen en een blaffend geluid maken wat alle andere reeën in de buurt waarschuwt.
Op deze manier duren 3 minuten echt lang! Doodstil zitten we samen naar hem te kijken. Hij probeert onze lucht te vangen door te flemen. Reeën hebben een geweldig groot en goed reukorgaan, door zijn kop omhoog te houden en zijn bovenlip op te trekken haalt hij extra lucht binnen wat zo langs zijn reukorgaan gaat om vast te stellen wat hij ruikt. Dat achterover gooien van de kop en optrekken van de bovenlip noemen we flemen. Ook andere zoogdieren zoals paarden kunnen dit doen.
Hij doet een stap met zijn achterpoten en staat nu recht naar ons te kijken.
Hij doet een paar stappen naar links en blijft zijn blik op ons gericht houden. Na tien stappen doet hij snel een hapje en kijkt weer, nog niets veranderd aan dat hutje... hij besluit dat we waarschijnlijk geen gevaar voor hem zijn en loopt in een flinke boog voor ons langs om aan de andere kant van ons lucht te gaan halen. Ook daar ruikt hij geen onraad omdat de wind pal in ons gezicht staat.

Het bokje staat nog steeds op de wei (zoekplaatje 😉)

Even zijn we bang dat hij de drukke weg over wil steken... Hij besluit om weer voor ons langs terug te gaan en ondertussen af en toe een hapje te eten. Langs de rand van het dennenbosje loopt hij iets later weer naar links.

Ondertussen is het al flink gaan schemeren. Het bokje staat nog steeds op de wei, nu wel in de meest linkse hoek. We moeten toch maar eens gaan opruimen.
Arjan kijkt nog een keer met de warmtebeeld en nu zien we rechts in de hoek weer een ree het veld op komen. Het is al te laat om te schieten, en te donker om goed aan te spreken, te zien welk geslacht en leeftijd het dier heeft.
Langzaam ga ik staan. Het bokje blijft gewoon eten en kijkt tussen elke hap even naar ons. Als Arjan ook gaat staan en we zachtjes het net van het hutje losmaken steekt hij het wandelpad over en blijft ons vanachter wat bomen in de gaten houden.
We lopen rustig naar de auto en zien het bokje nog steeds.

Als er nu een stroper was... we hopen dat dit bokje nog lang zo rustig en vrij mag rondlopen daar.

We gaan naar huis... we missen allebei het verslag uitbrengen van deze avond... we missen de afronding in het warme huis met een goed glas wijn en goede gesprekken.

Reewildbeheer zal nooit meer hetzelfde zijn... 

Vossentellen

Het is 1 februari 2022, de laatste van een reeks van 4 vossentellingen dit seizoen en deze keer ga ik mee. Via de appgroep worden de tellers geregeld, we gaan altijd met minimaal 4 personen en verzamelen tegen 20.00 uur bij een van hen voor de deur. Er gaan grote zoeklichten mee die werken op de accu van de auto en ook nog wat proviand voor onderweg. 

We starten onze route in Stavenisse. Vanavond zijn er vier ploegen met tellers onderweg binnen onze Wildbeheereenheid. Voor deze tellingen is vergunning en opdracht verkregen van de Provincie respectievelijk Faunabeheereenheid Zeeland en de data zijn ook bekend bij de meldkamer van de politie. We rijden rustig het dorp uit, Arjan aan het stuur, ik ernaast gewapend met de verrekijker. Achterin zitten twee mannen met elk een zoeklicht. Ze zijn dik aangekleed want de raampjes zijn open. De lichten schijnen over het land op zoek naar oogjes... Vaak zie je snel genoeg het licht weerkaatsen in de ogen van een dier. Dan is het stoppen en snel de lichtbundel bij het dier vandaan halen om deze niet af te schrikken. De verrekijkers worden erbij gepakt en de lichtbundel gaat voorzichtig weer richting het dier om zo goed te kunnen zien of het een vos is, vaak is het ook een kat of een ree. Ogen van hazen zien we ook heel veel maar die lichten rood op, gelukkig maar anders stonden we zo vaak stil. Wat zit er toch veel haas in de polders en wat zijn ze al druk aan het rammelen. Mooi om te zien!

De vos rent weg, goed te zien hoe
het zoeklicht over het land gaat.

Als we het dorp uit rijden slaan we rechtsaf. Halverwege het wegje ziet Arjan in het licht van de auto oogjes oplichten in de slootkant. Zou het? Nu al? Het zoeklicht van de rechterman zwaait naar voren, ja dat zou goed kunnen! Snel de lichten weg en we rijden langzaam dichterbij! En daar istie hoor, zó dichtbij, zó prachtig, de vos ligt helemaal opgerold in de slootkant, schitterend! Ik probeer snel mijn telefoon te pakken om een foto te maken... we zijn er op zo'n vijf meter vandaan en ineens sjoefff weg! Te laat voor een foto helaas. Het zoeklicht volgt hem nog over het land... Wauw! Wat prachtig om dit dier van zo dichtbij te kunnen zien! Ondertussen slaat Arjan de plaats waar we deze vos zagen op. Zoals elke telling gaan ook vanavond alle zichtmeldingen die we hebben in FRS, het Fauna Registratie Systeem, ditzelfde systeem gebruiken we om elk dier wat we geschoten hebben te registreren. 

Vanavond wordt er uiteraard niet geschoten, dat mag na zonsondergang niet meer. De tellingen worden in opdracht van de Faunabeheereenheid van de provincie Zeeland uitgevoerd om zo te monitoren waar en hoeveel vossen er in Zeeland zijn en hoe hij zich ontwikkelt. De hoeveelheid vossen die we op zo'n avond tellen is niet gelijk aan wat er daadwerkelijk leeft. Er zijn avonden met maar een paar vossen maar ook avonden met meer dan 20 stuks in hetzelfde gebied. Het is belangrijk om de vos kort te houden, als ik in ons jachtveld een vos overdag tegenkom en ik heb mijn geweer bij mij zal ik altijd proberen hem te schieten. Vossen zijn grote gulzige rovers, alle bodembroeders gaan er aan, de grutto, de kievit, de fazant en de patrijs. Dat willen we niet. Een vos verzamelt ook veel wild zonder het op te eten, onderin een bouw zijn soms wel 15 of meer dode fazanten, patrijzen en andere dieren gevonden. Zeker in het broedseizoen vormen de vogels die op de grond zitten te broeden of broedziek zijn een makkelijke prooi voor de vos. Ook zijn de vossenbouwen een probleem in de dijken die ons land moeten beschermen tegen het water. 

De avond gaat rustig verder, we rijden zo alle polderwegjes en dijkjes af. In de buurt van een volgend dorp zie ik in het land wat glinsteren. We stoppen, rijden iets terug en het zoeklicht schijnt nog eens waar we de 'oogjes' zagen, helaas... deze keer is het iets in de grond wat glimt in de lichtbundel. Er zit hier in Zeeland heel veel keramiek en scherfjes in de grond als gevolg van de watersnoodramp van 1953, deze dag is dat precies 69 jaar geleden. Bijzonder om daar vandaag zo mee geconfronteerd te worden. We rijden weer verder en in de dijk voor ons lichten weer oogjes op, een kat? Of toch? Het dier sprint de dijk over en we zien zijn pluimstaart duidelijk door de lucht zwaaien. Duidelijk een vos! We rijden verder en komen zo aan de andere kant van de dijk, we lichten op waar we de vos zagen en ja hoor, daar zit hij, heel duidelijk! Nummer twee kan ook genoteerd worden. Ondertussen is het tijd voor koffie en we drinken naast de auto een lekker warm bakje, even de benen strekken is wel fijn hoor. Na de koffie zien we nog twee vossen en verder ook veel andere dieren zoals uilen, reeën en heel veel katten, die laatsten zijn ook echte rovers. Het zou voor de vogels zo mooi zijn als de eigenaar van de kat hem een flinke bel aan doen of hem binnen of in de tuin houdt.

Het was weer een mooie avond om zo als jagers met elkaar voor de natuur bezig te zijn.